1) آيا خطري در اهداي خون وجود دارد؟

2) آیا دست چپ وراست در اهدای خون تفاوت دارد؟

3) اگر خون در بیش از مقدار متداول اهدا شود چه اتفاقی می افتد؟

4) اگر کسی مواد مخدر مصرف کند و اهدای خون نماید,چه اثری روی گیرنده خون خواهد داشت ؟

5) تعداد دفعاتي كه مي‌توانيم اهداي خون كنيم چقدر است؟

6)تفاوت حجامت با اهدای خون چیست؟

7)چرا آزمایشات دیگر روی خون ما انجام نمی شود؟(قند وچربی)

8) چرا اهداکننده به خون دادن عادت می کند واگر تاخیر بیفتد دچار مشکل می شود؟

9)چرا بايد به طور مستمر خون اهدا كنيم؟

10)چرا در دفعات متوالی خون دادن, باز هم کارت شناسایی اهداکننده چک می گردد؟

11) چرا شخصی که حجامت کرده نمی تواند اهدای خون نماید؟

12)چرا نياز به خون شما وجود دارد ؟

13)چگونه می توان غلظت خون را پایین آورد؟

14)چه آزمايشهايي قبل از انتقال خون بر روي خون اهدا شده انجام مي‌شود؟  

15)چه كسانى نبايد تحت هر شرايطى خون اهدا نمايند؟

16)چه كسي نبايد خون اهداكند؟

17)چه مدت طول می کشد تا کارت اهدای خون فرستاده شود؟

18)چه مقدار خون گرفته مي‌شود؟

19)سالیانه چند بار می شود اهدا خون نمود؟

20)علت افزایش غلظت خون چیست؟

21) غلظت خون بالا چقدرخطرناک است؟

22) موارد معافیت دائم و موقت از اهدای خون چیست؟

1) در صورت استفاده از تجهيزات جديد استريل ويكبار مصرف ،‌هيچ خطري در ارتباط با ابتلا به بيماري از جمله HIV هپاتيت C يا B از طريق اهداي خون وجود ندارد .

فقط تعداد کمی از اهداکنندگان دچار عوارض نامطلوب پس از اهدا خون می گردند.برخی از اهداکنندگان پس از اهدا خون در صورتی که چند ساعت قبل از اهدا خون غذا نخورده باشند ممکن است احساس سرگیجه وتهوع نمایندو یا حتی دچار ضعف شدید شوند.گاهی اوقات پس از اهدا خون اهداکنندگان یکی از موارد ذیل را گزارش می نمایند:احساس درد در بازو،کبودی در محل خونگیری،بروز عفونت موضعی،بروز واکنش آلرژیکپوستی علیه ضدعفونی کننده،سرگیجه،ضعف و طپش قلب که این حالتها شایع نمی باشد.به خاطر داشته باشيد كه از شما فقط در زماني خون گرفته مي‌شود كه شما سالم باشيد. سلامت وآسايش شما براي سرويس انتقال خون حائز اهميت بسياري است. اهداي خون بسيار بي خطر بوده تعداد بسيار كمي از اهداكنندگان ممكن است پس از اهداي خون بي حال مي‌شوند. اگر چنين موردي رخ دهد، مي‌بايست قبل از برگشت به فعاليت‌هاي طبيعي روازنه، به ميزان كافي استراحت كرد. اگر شغل شما در جايي است كه اين بي حالي،‌شما يا ديگران را در معرض خطر قرار مي‌دهد نبايد آن روز به سركار برويد .

 

2)خیر هیچ تفاوتی ندارد .رگ در اهدای خون مهم می باشد که سعی می شود از بزرگترین وبرجسته ترین آن خونگیری شود.

 3)درصورتیکه تغذیه مناسب نبوده یا بیماری زمینه ای خونی و تغذیه ای مرتبط وجود داشته باشد اهداهای زیاد سبب ایجاد کم خونی و عوارض آن خواهد شد،حداکثر اهدا برای آقایان 4 و برای خانمها 3 بار می باشد به شرطی که شرایط از نظر تغذیه مناسب باشد.

4)در صورتیکه خون افراد معتاد به یک نوزاد یا کودک تزریق گردد می تواند باعث ایست تنفسی اومی شود.از اثرات مواد مخدر تاثیر بر روی مرکز تنفس است .البته قابل ذکر است که این اثر برروی بزرگسالان چندان مشهود نیست.

5)افراد بالغ سالم مي‌توانند به طور مستمر خون دهند . در اكثر كشورها مردان هر سه ماه يكبار و خانم ها هر 4 ماه يكبار مي‌توانند خون اهدا نمايند. شايان ذكر است كه فاصله ميان دو بار اهداي خون متوالي مي‌تواند 8 هفته باشد اما دفعات اهداي خون در سال براي مردان 4 بار و براي بانوان 3 بار است.

6)در واقع در هر دو روش مقداری خون از گردش خون خارج می گردد ولی از آنجایی که شما می توانید با اهدای یک واحد خون جان سه نفر را نجات بخشید این مورد به حجامت ارجحیت دارد.نکته ی دیگر در مورد رعایت نکات بهداشتی می باشد در اهدای خون این تضمین وجود دارد که کلیه وسایل مصرف شده یک بار مصرف واستریل شده باشد ولی در حجامت چنین تضمینی وجود ندارد.

7)در کل کشور این امر جزو وظایف سازمان انتقال خون نمی باشد وانجام آزمایشات طبق دستور العملهای سازمان بهداشت جهانی است.

8)این یک احساس است که در اهداکننده بعد از چند بار اهدا خون پیدا می شود.ولی در واقع اگر دیر هم شود مشکلی ایجاد نمی گردد.

9)ذخيره منظمي از خون ضروري است، عمر گلبول قرمز فقط 35 روز و پلاكت 5 روز پس از اهداي خون مي‌باشد و بعد از اين مدت نمي‌توان از آن استفاده نمود .

هنگامي كه مردم به صورت منظم (مستمر) خون اهدا كنند، سرويس انتقال خون مي‌تواند جمع آوري خون را به نحوي طراحي نمايد كه به طور عادي مقدار كافي از هر گروه خوني جهت رفع نيازهاي كشور در دسترس باشد.

بدون وجود اهداكنندگان مستمر، تهيه« خون كافي و سالم» قابل دسترسي مشكل مي‌باشد.اهداكنندگان مستمر داوطلب سالم تر از ديگر اهدا كنندگان خون، از جمله داوطلبان بار اول مي‌باشند، زيرا اهميت خون سالم را درك مي كنند .

همچنين احتمال پاسخگويي اهدا كنندگان مستمر به اهداي خون در مواقع اضطراري بيشتر است، از جمله در مواردي كه حجم زيادي از خون موردنياز است يا زماني كه ذخيره خون كم است به عنوان مثال در ايام تعطيل.

10)متاسفانه در برخی موارد دیده می شود که شخصی به علتی مجوز اهدا را ندارد به این علت سعی به اهدا با کارت شناسایی دیگران می نماید که این امر خطر بالایی را برای دریافت کننده خون می نماید.

11)در صورتیکه حجامت بوسیله وسایل غیر استریل یا مشترک صورت گیرد می تواند انتقال دهنده ایدز یا هپاتیت بی وسی باشد لذا این افراد تا حداقل یکسال بعد از حجامت مجاز به اهدا نمی باشند.این یک سال دوره پنهان بیماری است.

12)خون انسان هيچ جانشينى ندارد و نمى توان آن را بطور مصنوعى تهيه كرد و انسان تنها منبع خون براى همنوعان خود مى باشد.

13)راه پایین آوردن غلظت خون در درجه اول درمان بیماری یا رفع علت زمینه ا ی می باشد راه دیگر خون دادن است البته نه اهدای خون بلکه فصد درمانی یعنی خون فرد گرفته و دور ریخته شود.

14)سازمان بهداشت جهاني توصيه مي‌نمايد كه تمام خونهاي اهدايي براي عوامل عفوني ذيل كه ممكن است از طريق انتقال خون منتقل گردد، آزمايش شوند .

HIV

ويروس هپاتيتB

سيفليس

هپاتيت C

هپاتيت C از مهمترين آزمايشات لازم بر روي خون‌هاي اهدايي است كه از سال 1991-1990 انجام آن توصيه شده است .

15)1)افرادى كه سابقه ابتلا به زردى بعد از ١٠ سالگى دارند.

٢) افرادى كه قبلاَ آزمايشات مثبت از نظر هپاتيت B وC و ايدز ( HBS Ag HCV Ab ، HIV Ab ) داشته اند.

٣) افرادى كه از مواد مخدر تزريقى استفاده كرده يا مى كنند (حتى براى يك بار).

٤) افرادى كه رابطه جنسى نامطمئن دارند.

٥) افرادى كه فاكتورهاى انعقادى تغليظ شده دريافت مى كنند.

اگر به هرنحوى در معرض آلودگى با ويروس ايدز ويا هپاتيت قرار گرفته ايد(مثلا تماس با خون فرد آلوده، چاقوخوردگى، برقرارى تماس جنسى نامطمئن، بودن در زندان و..) جداَ از اهداى خون اجتناب كنيد و قبل از هر چيز با پزشك سازمان مشورت نماييد. درصورت صادق بودن با پزشك سازمان ومطرح كردن مشكل خود درخصوص موارد ذكر شده، وى شما را به مراكز مشاوره وانجام آزمايش رايگان راهنمايى خواهد كرد. به اين ترتيب ضمن اينكه شما پس از مشاوره و انجام تست هاى مورد نياز، از سلامت خود اطمينان حاصل خواهيد، با عدم اهداى خون، از آلودگى احتمالى انسان ديگرى جلوگيرى خواهيد نمود.

توجه داشته باشيد كه ويروسهاى مولد ايدز و هپاتيت تا مدتى پس از ورود به بدن حتى بوسيله دقيق ترين تست ها نيز ممكن است قابل رديابى نباشند(دوره پنجره) و اگر بدون مشورت با پزشك و در زمان غير مناسب اقدام به خون دادن و انجام آزمايش نمائيد، اين احتمال وجود دارد كه با وجود آلودگى جواب آزمايش به غلط منفى گزارش شود.

16)شما نبايد خون اهداكنيد اگر سلامتي خود شما در نتيجه آن آسيب ببيند .

مهمترين نكته مورد توجه سرويس انتقال خون، حصول اطمينان از اين نكته است كه اهداي خون به فرد اهداكننده آسيب نمي‌زند.

احساس بيماري مي‌كنيد

باردار هستيد يا در يك سال گذشته باردار بوده‌ايد؟

شرايط پزشكي خاصي داريد، مانند بيماري قلبي، فشار خون كم يا زياد، ديابت، صرع.

اگر از بعضي از داروها استفاده مي‌كنيد.

شما به يك بيماري كه ازراه جنسي منتقل مي‌شود مانند HIV يا سيفليس يا سوزاك مبتلا هستيد يا احتمال مي‌دهيد كه اخيراً به آن مبتلا شده‌ايد؛ زيرا اين بيماري‌ها مي‌توانند از طريق خون شما به فرد گيرنده منتقل گردند.

اگر زندگي شما به نحوي است كه شما را در خطر ابتلا به يك آلودگي كه ممكن است از طريق خون منتقل شود، قرار مي‌دهد؛ به عنوان مثال اگر شما با بيش از يك نفر روابط جنسي داريد.

اگر حتي يكبار مواد مخدر تزريق كرده‌ايد.

اگر اخيراً يك خالكوبي انجام داده‌ايد يا قسمتي از بدنتان، مثلاً گوشتان را سوراخ كرده‌ايد.

17)جواب آزمایش یک هفته بعد اهدا آماده است وکارت خون صادر می شود ، که می توانید به پایگاه نزدیک به خود مراجعه و کارت خود را دریافت نمایید.

18)در اكثر كشورها حجم خون جمع آوردي شده 450 ميلي متر، يعني كمتر از ده درصد حجم كل خون است( يك فرد بالغ به طور متوسط 5/4 تا 5 ليتر خون دارد) . دربعضي كشورها 250 ميلي ليتر خون گرفته مي‌شود.در کشور ما نیز نوع کیسه ها کیسه های 450 میلی لیتری می باشد.ولی نوع کیسه ها بسته به شرایط و نیاز پایگاه سه تایی،دوتایی،فیلتردار تغییر می کند.بدن شمامايع از دست رفته را بين 12 تا 24 ساعت جبران مي‌كند، گاهي اين زمان تا 36 ساعت هم طول مي‌كشد. تعدادگلبول قرمز شما در 56 روز به حالت طبيعي بر مي‌گردد.

19)سالانه چهار بار (هر سه ماه یکبار) و خانم ها سالانه سه بار (هر چهار ماه یکبار)

20)علت افزایش غلظت خون موارد متعدد از جمله سیگار یا سایر دخانیات , وجود یکسری بیماریهای زمینه ای خونی ونیز زندگی یا کار در مکانهای آلوده، آلوده به گازها یا گردوغبارصنعتی وغیره می باشد.

21)غلظت خون بالا باعث کندی گردش خون به خصوص در عروق ریز قلبی و مغزی می شود .

22)معافیت از اهدای خون بر حسب عامل بوجود آورنده به دو دسته تقسیم می شود:

معافیت موقت

1) ابتلا به بعضی از بیماریها (نظیر سرما خوردگی)، مصرف برخی از داروها (مثل مصرف آنتی بیوتیک ها، تزریق واکسن ) و بعضی حالات ویژه (نظیر برخی اعمال جراحی، شیر دهی و بالا یا پائین بودن فشار خون) سبب می شود تا فرد بطور موقت از اهدای خون معاف شود.توجه: در معافیت موقت بعد از بر طرف شدن عامل بوجود آورنده و بعد از گذشت مدت زمان خاصی که توسط پزشک مصاحبه کننده تعیین می شود، می توان مجدداً اقدام به اهدای خون نمود.

معافیت دائم

ابتلا به بعضی از بیماریها (مثل سکته قلبی و مغزی، ابتلا به هپاتیت بعد از 10 سالگی) و برخی از شرایط ویژه (مثل تزریق مواد مخدر) سبب معافیت دائم اهدا کننده می شود.

توجه: افرادی که به توصیه پزشک سازمان انتقال خون جزء دسته معافیت دائم قرار می گیرند جهت حفظ سلامت خود و یا فرد دریافت کننده خون هرگز نباید خون اهدا کنند.

ولی می توانند با تشویق سایر افراد خانواده، دوستان و آشنایان به اهدای خون در این امر بشر دوستانه مشارکت داشته باشند.